ความรู้ระบบไฟฟ้าภายในบ้านและการเดินสายไฟที่ถูกต้องเพื่อความปลอดภัย

ความรู้ระบบไฟฟ้าภายในบ้าน เป็นอีกเรื่องใกล้ตัวที่ควรรู้ เคยทราบกันไหมคะ ว่าบ้านที่เราอยู่ทุกวันนั้นมีการเดินสายไฟอย่างไร ระบบสายไฟฟ้าภายในบ้าน เป็นเรื่องสำคัญที่ผู้อยู่อาศัยควรทำความเข้าใจ เนื่องจากปัจจุบันนิยมติดตั้งสายไฟฟ้าโดยเดินซ่อนสายไว้ในผนังหรือฝ้าเพดาน ทำให้เจ้าของบ้านแทบไม่มีโอกาสได้เห็นหน้าตาและขนาดของสายไฟฟ้าที่ติดตั้งอยู่เลย ดังนั้นเมื่อต้องมีการเดินสายไฟฟ้าหรือแก้ไขต่อเติม ควรต้องแน่ใจว่าได้เลือกใช้สายไฟฟ้าอย่างถูกต้องเหมาะสมเพื่อความปลอดภัย

ประเภทและหน้าที่ของสายไฟฟ้าในระบบบ้านพักอาศัย

1. สายเมน (สายประธาน)

คือสายไฟฟ้าที่เดินจากมิเตอร์ไฟฟ้าเข้ามาที่แผงเมนสวิตช์ หรือตู้คอนซูเมอร์ของบ้านนั่นเอง โดยมีข้อกำหนดสำคัญดังนี้:

• สายเมนต้องมีขนาดเพียงพอที่จะรองรับโหลดรวมของทุกวงจรย่อยได้
• ตัวนำสายเมนต้องรับกระแสได้ไม่น้อยกว่า 1.25 เท่าของโหลดสูงสุดของมิเตอร์ไฟฟ้า
• ควรเลือกใช้สายตัวนำทองแดงหุ้มฉนวน เช่น สาย 60227 IEC 01 (THW)
• สีของสายเมนไม่จำเป็นต้องใช้สีน้ำตาลและฟ้า อาจใช้สายสีดำแล้วทำเครื่องหมายสำหรับสายเส้นไฟและนิวทรัลได้

2. สายวงจรย่อย

สายวงจรย่อย คือสายไฟฟ้าที่เดินจากอุปกรณ์ป้องกันกระแสเกินตัวสุดท้าย หรือเซอร์กิตเบรคเกอร์ตัวลูกย่อย ไปยังจุดจ่ายให้กับเครื่องใช้ไฟฟ้า เต้ารับ หรือดวงโคม ซึ่งมีข้อกำหนดในการใช้งานคือ:

• ต้องใช้สายตัวนำทองแดงมีฉนวนหุ้ม เช่นสาย 60227 IEC 01 (THW) หรือ VAF
• ต้องคำนวณโหลดของวงจรย่อยแต่ละวงจรเพื่อหาขนาดตัวนำ แต่ทั้งนี้ขนาดต้องไม่เล็กกว่า 2.5 ตร.มม.
• ควรแยกวงจรย่อยสำหรับเครื่องปรับอากาศและเครื่องทำน้ำอุ่นแต่ละเครื่อง

สรุปขนาดสายไฟฟ้าที่แนะนำสำหรับจุดใช้งานต่างๆ

เพื่อให้การใช้งานไฟฟ้าภายในบ้านเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ข้อมูลขนาดตัวนำสายไฟฟ้าที่แนะนำเป็นดังนี้:

• วงจรย่อยสำหรับดวงโคม: ควรใช้ขนาดตัวนำ 2.5 ตร.มม. ขึ้นไป
• วงจรย่อยสำหรับเต้ารับ (จ่ายหลายจุด): ควรใช้ขนาดตัวนำ 4 ตร.มม. ขึ้นไป
• สายที่แยกจากจุดต่อเข้าดวงโคมแต่ละดวง: ใช้ขนาดไม่ต่ำกว่า 1.5 ตร.มม.
• สายที่แยกจากจุดต่อเข้าเต้ารับแต่ละจุด: ใช้ขนาดไม่ต่ำกว่า 2.5 ตร.มม.

มาตรฐานสีฉนวนของสายไฟฟ้า

การแยกสีสายไฟช่วยให้การซ่อมบำรุงและติดตั้งมีความปลอดภัย โดยมีมาตรฐานกำหนดไว้ดังนี้:

• สายเส้นไฟ (Phase): ไม่บังคับสี (ห้ามใช้สีฟ้า สีเขียว และสีเขียวแถบเหลือง)
• สายนิวทรัล (Neutral): สีฟ้า
• สายดิน (Ground): สีเขียว หรือสีเขียวแถบเหลือง

วิธีป้องกันไฟฟ้าลัดวงจรและความปลอดภัยภายในบ้าน

ปัญหาเกี่ยวกับไฟฟ้าไม่ว่าจะเป็นไฟรั่วหรือไฟช็อตเป็นเรื่องที่อันตราย การวางระบบไฟฟ้าที่ดีมีแนวทางป้องกันดังนี้:

การต่อสายดิน: เป็นสิ่งแรกที่ต้องคำนึง หากเครื่องใช้ไฟฟ้าเกิดไฟรั่วขณะที่คุณใช้งานอยู่ กระแสไฟเหล่านั้นจะวิ่งเข้าสู่สายดินและถูกปล่อยลงพื้นดินแทน ไม่ให้เกิดอันตรายต่อตัวคุณ

สวิตซ์ตัดวงจรไฟฟ้าอัตโนมัติ: ถือว่าเป็นสิ่งสำคัญที่ทุกบ้านสมควรมี หากเกิดปัญหาไฟรั่วหรือช็อต สวิตช์จะทำหน้าที่ตัดไฟทั้งระบบเพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายถึงขั้นไฟลัดวงจรแล้วลุกไหม้

ฉนวนป้องกันไฟฟ้า: จะช่วยห่อหุ้มสายไฟฟ้าเพื่อป้องกันการเสียหายชำรุด โดยเฉพาะบริเวณขั้วต่ออุปกรณ์ไฟฟ้า ขั้วหลอด หรือปลั๊ก ยิ่งสมควรใช้ฉนวนป้องกันเอาไว้ให้แน่นหนา

นอกจากนี้ หากพบว่าสายไฟฟ้ามีสภาพเก่าจนน่าจะเป็นอันตราย หรือมีการชำรุดที่มองเห็นได้ชัดเจน ให้หยุดใช้ไฟในบริเวณนั้นทันที และควรหาผู้เชี่ยวชาญมาตรวจสอบมาตรฐานของสายไฟฟ้าและตู้ควบคุมไฟฟ้าภายในบ้านว่าเพียงพอที่จะรองรับการทำงานทั้งหมดหรือไม่