การก่อสร้างและต่อเติมอาคารกับข้อกฎหมายเรื่องระยะร่นและที่ดิน

การก่อสร้างและต่อเติมอาคาร ออกแบบและสร้างบ้าน เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับที่ดินและกฎหมายชาวบ้าน ซึ่งเจ้าของบ้านควรทำความเข้าใจก่อนเริ่มดำเนินการ โดยเฉพาะเรื่องกฎหมายการสร้างบ้านและการเว้นระยะร่น

หลักเกณฑ์เรื่องระยะร่นอาคารจากแนวที่ดิน

กฎหมายใหม่กำหนดว่า "หากจะทำผนังแบบเปิดหน้าต่างก็ต้องร่น 2 เมตรที่ด้านนั้น หรือหากจะเป็นผนังทึบก็อาจจะร่น 50 เซนติเมตร" ในกรณีที่ต้องการเว้นระยะจากหลักเขต 50 ซม. เป็นกำแพงทึบทั้งแถบนั้น มักจะมีข้อสงสัยว่ายังต้องให้เพื่อนบ้านข้างเคียงเซ็นยินยอมไหม

หากเป็นการสร้างบ้านมีระยะร่นมากกว่า 50 ซม. ไม่ชิดเขตที่ดิน โดยทั่วไปอาจไม่ต้องให้ที่ข้างเคียงเซ็นยินยอม แต่หากจะปลูกบ้านชิดเขตที่ดินต้องให้เจ้าของที่ดินข้างเคียงเซ็นยินยอมสร้างชิดแนวเขตเป็นลายลักษณ์อักษร

ตารางสรุปเกณฑ์ระยะร่นและช่องแสง

การนับระยะร่นและปัญหาที่พบบ่อย

เกี่ยวกับคำถามที่ว่าระยะร่นอาคารจากแนวที่ดิน ต้องนับตั้งแต่ชายคา หรือนับตั้งแต่ผนังอาคาร และตัวระยะร่นช่องแสง เขานับผนังทั้งด้าน หรือเฉพาะตรงจุดช่องแสง ที่ต้องเว้น 2 เมตรนั้น ถือเป็นประเด็นสำคัญในการออกแบบอาคาร เช่น การปรับให้ด้านห้องนอนที่ไม่มีช่องแสงด้านข้างกำแพงเหลือระยะร่น 50 cm เพื่อให้เหมาะสมกับที่ดินหน้ากว้างหลังลึก

ปัญหาเรื่องฐานรากและอาคารผิดระยะร่น

ในหลายกรณีอาจพบปัญหาเมื่อเริ่มต้นขั้นตอนขุดฐานรากทำฐานแผ่ แล้วไป เจอฐานรากของฝั่งที่ไม่เซ็นยินยอมล้นมาในเขตที่ดินของเรา 50 ซม. ซึ่งตามกฎหมายถือว่ามีความผิด หรือกรณีที่ดินข้างเคียงกำลังสร้างอาคาร 2 ชั้นผิดระยะร่น โดยที่กำแพงห่างจากแนวเขตที่ดินไม่น่าจะถึง 50 ซม. (ไม่นับชายคา)

หากพบว่าอาคารข้างเคียงก่อสร้างโดยสร้างเต็มพื้นที่และไม่ได้รับการยินยอมเซ็นจากที่ดินข้างเคียง จนไม่สามารถออกใบอนุญาตก่อสร้างได้ แต่ภายหลังอาคารได้สร้างเกือบเสร็จแล้ว เจ้าของที่ดินควรแจ้งโยธาหรือปรึกษากฎหมายการสร้างบ้านเพื่อดำเนินการอย่างถูกต้อง

ข้อกำหนดเฉพาะสำหรับอาคารพาณิชย์และบ้านแถว

สำหรับกรณีอาคารพาณิชย์ 2 คูหาติดกัน ที่มีชื่อร่วมกันและต้องการจะแบ่งเป็นตึกใครตึกมัน หรือการสร้างบ้านแถวที่เรียกกันทั่วๆ ไปว่า ทาวน์เฮาส์/ทาวน์โฮม ขาย จะมีข้อกฎหมายที่ต้องพิจารณาเป็นพิเศษ เช่น ข้อ ๔๘ ตามพรบ.ควบคุมอาคาร ซึ่งผู้ที่กำลังศึกษาเรื่องนี้ควรตรวจสอบรายละเอียดให้แน่ใจเพื่อให้การก่อสร้างถูกต้องตามกฎหมายทุกประการ