การออกแบบและก่อสร้างตอม่อสำหรับงานฐานรากและต่อเติมอาคาร
ตอม่อนั้นสำคัญไฉน ตอม่อหลายท่านที่กำลังสร้างบ้านหรือเคยสร้างบ้านอาจคุ้นๆ บ้างกับคำว่า ”ตอม่อ” แต่ท่านอาจไม่ทราบว่าตอม่อนั้นมีหน้าที่อะไร สำคัญหรือไม่ ตอม่อก็คือเสาชนิดหนึ่งที่อยู่ระหว่าง ฐานรากและ คานคอดินมีหน้าที่รับน้ำหนักที่ถ่ายลงมาจากอาคารลงสู่ฐานรากและเสาเข็ม นอกจากนั้นตอม่อทำหน้าหลักเป็นตัวกำหนดระยะของพื้นบ้านอีกด้วย ตอม่อมีความสำคัญที่ไม่ควรมองข้ามเลยทีเดียว
การออกแบบทางวิศวกรรม (Engineering Design) และขนาดของตอม่อ
การออกแบบตอม่อ ตอม่อจะมีขนาดเท่าไหร่สูงเท่าไหร่อยู่ที่การคำนวณการรับแรงจากวิศวกรโดยตรงโดยอาจมีขนาดได้ตั้งแต่ 20x20cm. ขึ้นไปตามการรับแรงของอาคาร ส่วนความสูงของตอม่อนั้นจะสามารถหาได้จากการออกแบบอาคารโดยสถาปนิก วิศวกรจะออกแบบโครงสร้างจากพื้นฐานหน้างานของพื้นที่นั้นๆ จากข้างเคียงเป็นหลักแล้วถึงคำนวณการรับแรงและขนาดโครงสร้างต่างๆ
ในกรณีที่ การออกแบบโครงสร้างฐานรากแผ่รับแรงเยื้องศูนย์ มีระยะเยื้องศูนย์ e > L/6 ซึ่งทำให้หน่วยแรงดันขึ้นของดินใต้ฐานรากเกิดหน่วยแรงดึงบางส่วน ดังแสดงในรูปโครงสร้างฐานราก จึงจำเป็นต้องคำนวณเพื่อให้มีความแข็งแรงเพียงพอ
ชนิดของตอม่อ
ตอม่อนั้นมีอยู่ 2 ประเภท คือตอม่อสำเร็จรูปกับตอม่อหล่อสร้างขึ้นเอง ซึ่งมีรายละเอียดความแตกต่างดังนี้:
- ตอม่อสำเร็จรูป: จะมีความสะดวกสบายเนื่องจากนำมาวางให้ได้ศูนย์ตามฐานรากได้เลยประหยัดเวลาแต่มีราคาที่สูงกว่า
- ตอม่อหล่อสร้างขึ้นเอง: จะต้องเสียเวลาบ่มคอนกรีตแต่ให้การยึดติดให้เป็นเนื้อเดียวกันมากกว่าแบบสำเร็จรูป
ตารางเปรียบเทียบคุณสมบัติของตอม่อ
| ประเภทตอม่อ | ข้อดี | ข้อควรพิจารณา |
|---|---|---|
| ตอม่อสำเร็จรูป | สะดวกสบาย, ประหยัดเวลา, วางได้ศูนย์ง่าย | มีราคาที่สูงกว่า |
| ตอม่อหล่อสร้างขึ้นเอง | การยึดติดเป็นเนื้อเดียวกันดีกว่า | เสียเวลาบ่มคอนกรีต (20-28 วัน) |
การก่อสร้างตอม่อและการตรวจสอบคุณภาพงาน
ตอม่อที่สร้างขึ้นเองจะต้องมีการเข้าแบบเพื่อเทคอนกรีตโครงสร้างสำหรับหล่อซึ่งโดยทั่วไปจะใช้คอนกรีตโครงสร้างสำเร็จเท่านั้น โดยความแข็งของคอนกรีตอยู่ที่การคำนวณแต่โดยมากมักใช้ความแข็งของคอนกรีตที่ KSC280-KSC320 ตอม่อมักจะผูกเหล็กพร้อมกับช่วงของงานฐานรากนั่นก็เพื่อให้เหล็กเป้นเนื้อเดียวกัน สามารถประสานกันได้อย่างแข็งแรง
การตรวจสอบคุณภาพงานของการก่อสร้างตอม่อนั้นสำหรับส่วนสำคัญคือ ต้องตรวจให้ตอม่อนั้นตั้งอยู่กึ่งกลางศูนย์ของฐานรากพอดี เพื่อให้การรับน้ำหนักได้ดี สำหรับตอม่อสำเร็จรูปให้ตรวจการยึดโบลท์ซึ่งต้องแน่นแข็งแรง ส่วนตอม่อแบบหล่อก่อสร้างเองให้ตรวจเหล็กว่าได้ขนาดตามที่ระบุไว้ในแบบหรือไม่
การต่อเติมครัวหลังบ้านและงานฐานราก
สำหรับโครงการต่อเติมครัวหลังบ้าน เช่น ขนาด 2.8*6 เมตร หรือ 3*6 เมตร ที่ใช้โครงสร้างหลังคาเหล็กกล่อง ผนังอิฐมวลเบา ปูกระเบื้องที่พื้น ศึกษาดูหลายๆ กระทู้ ต้องลงเสาเข็มไม่งั้นทรุดหนักมาก หากตำแหน่งของเสารับน้ำหนักโครงสร้างหลังคากับผนังส่วนต่อเติม เยื้องศูนย์จากตำแหน่งกึ่งกลางของฟุตติ้งและเสาเข็มเป็นระยะ 0.6 เมตร จะต้องตรวจสอบว่าโครงสร้างฐานรากสามารถใช้ได้และมีความแข็งแรงเพียงพอหรือไม่
การวางฐานรากจะต้องวางไว้ใต้ระดับดินเดิมเสมอเนื่องจากเราไม่ทราบว่าดินถมนั้นผ่านเซ็ทตัวดีแล้วหรือไม่จะรับน้ำหนักได้ดีหรือเปล่า งานโครงสร้างนี้สำคัญจะทำแบบลวกๆ หรือทำแบบไม่มีประสบการณ์ไม่ได้อย่างเด็ดขาด
